کتاب ماتریالیسم

کتاب «ماتریالیسم» یکی از آثار این نویسنده است که ترجمه فارسی اش، زمستان سال ۹۷ به قلم رحمان بوذری توسط نشر مرکز چاپ شد. نسخه اصلی این کتاب سال ۲۰۱۶ چاپ شد و اثری است که مکتب ماتریالیسم را در فلسفه و ادبیات، با توسل به نظریات و آموزه های کارل مارکس، فردریش نیچه و لودویگ ویتگنشتاین تشریح می کند. از این حیث به نظر می رسد، بهتر بود ترجمه فارسی کتاب با همان طرح جلد نسخه انگلیسی اش به چاپ می رسید تا شمای کلی بهتری به مخاطب بدهد. چون تصویر هر سه متفکر مذکور روی طرح جلد انگلیسی کتاب درج شده و مشخص است که نویسنده می خواهد مساله را از دید این سه بررسی و حلاجی کند. ایگلتون، همان طور که اشاره خواهد شد، سعی کرده در این کتاب از بیان نکات فنی و غیرکاربردی پرهیز کند و رویکردی شبیه روش پادفلسفی ۳ اندیشمندی داشته باشد که کتاب براساس نظریاتشان شکل گرفته است. شاید یکی از دلایل این رویکرد ایگلتون، این باشد که این سه، فلسفه ورزی را به باد تمسخر و تحقیر می گرفتند. او فردریش انگلس را به معنای فلسفی متعارف کلمه یک ماتریالیست می داند اما مارکس را نه؛ چون برای مارکس حوزه تحقیق و واکاوی ماتریالیستی، تاریخ و جامعه بود.

همان طور که ایگلتون در کتاب پیش رو مطرح کرده، مکتب فکری ماتریالیسم، طی دو سده اخیر متولد نشده و ریشه در فلسفه باستان دارد. به بیان دیگر با وجود این که واژه ماتریالیسم در قرن هجدهم متداول شد، آموزه هایش از زمان شکل گیری فلسفه باستان مطرح بوده و یکی از نخستین طرفدارانش، اپیکور فیلسوف یونانی، (موضوع تز دکترای مارکس) بوده است. به گفته ایگلتون ماتریالیسم مورد نظر اپیکور، و ماتریالیسم موجود در عصر روشنگری، به معنای خلاصی از کسب و کار روحانیون و جادو جنبل و خرافات بوده است.